Magiczna leśniczówka

Gdy przyjaciele mówią ci: znamy takie miejsce, gdzie nie dość, że jest pięknie, atmosfera fantastyczna, super żarcie, niezwykli ludzie, słowem bajka! – to nie zastanawiaj się, tylko tam jedź. To opowiadanie o magicznej leśniczówce jest najszczerszą prawdą. Od czasu pierwszego pobytu Jacek wraca tam często od wielu, wielu lat. Kocha to miejsce. Jest tam do dziś wszystko to, czego oczekujemy od przyrody.

Piękny szlak wodny z Piszu przez jezioro Roś do Śniardw, dzikie lasy, i na tej trasie dość duże jezioro Kocioł.

Ale – od początku. Leśniczówkę w Lisich Jamach Nadleśnictwo Pisz powierzyło panu Kazimierzowi. Domostwo pana leśniczego znajdowało się nad jeziorem Kocioł – ale od zawsze nazywano je Kociołkiem. Jezioro to, o owalnym kształcie i powierzchni blisko trzystu hektarów, położone jest dwanaście kilometrów na północ od Piszu. Od strony północnej znajduje się wieś Kociołek Szlachecki. Od południa wpływa do jeziora rzeczka Wilkus – część szlaku kajakowego Roś–Śniardwy. Od północy jeziora płynie ku Śniardwom rzeczka Białoławka. Brzegi jeziora są płaskie, tylko po stronie zachodniej wysokie i strome. Głębokość wynosi około trzydziestu metrów. Piaszczyste i miejscami muliste dno skrywa wiele tajemnic: pociski, niewybuchy i jak głosi legenda – samolot myśliwski. Jest to możliwe, bo sąsiedztwo jeziora stanowi poligon wojskowy w Orzyszu i miejsce, w którym w okresie drugiej wojny światowej znajdowało się niemieckie lotnisko wojskowe Luftwaffe.

Zabudowania gospodarcze nad Kociołkiem i leśniczówkę rozdziela droga Pisz–Giżycko. I dystans dwóch kilometrów.

Był rok 1962, gdy dwunastoletni Jacek przyjechał z rodzicami do Lisich Jam. Leśniczówka przypominała mały dworek z kolumnami i gankiem. Obok, po obu stronach podwórza, były: stajnia, obora i stodoła – murowane z kamienia i cegły. Takiego miejsca się nie zapomina. Zabudowania otaczały piękne, dzikie lasy Puszczy Piskiej, a teren wokół był malowniczo pofałdowany. Matecznik, pomyślał Jacek, wspominając fragment Pana Tadeusza. Pełne uroku leśne dróżki prowadziły w różnych kierunkach.

Leśniczy, pan Kazimierz, pochodził z Ełku. Jego rodzina – żona, córka i dwóch synów przebywali najczęściej w domostwie nad jeziorem, zaś on sam – w leśniczówce. Gdy siedzieli z Jackiem na ganku, leśniczy opowiadał:

– Chciałem, by któryś syn przejął po mnie gospodarstwo i leśnictwo, ale żaden nie chciał... Taaaakie sprawy... Do miasta ich ciągnęło. Córka najdłużej została, ale i ona uciekła. Lasu pilnuję, bo złodziejaszków wielu się kręci, chętnych, aby wywieźć gotową, pociętą pryzmę drewna. A ja robotnikom leśnym płacę i rozliczać się muszę.

... Taaakie sprawy... Jak chcecie, złowimy sielawę i usmażymy na obiad. A wiesz chłopcze, sielawa to dobra ryba. Głęboko chodzi. A nasz Kociołek głębszy jest niż mówią. Jest miejsce, gdzie rzuciliśmy sieć na głębię, to na 50 metrów zeszła – dłuższej nie mieliśmy. Smaczna ta sielawa, stadami chodzi. Czasem niewiele złowimy, a nieraz sporo. Teraz jakby mniej jej było, choć woda czysta. Tam, po drugiej stronie, w Kociołku Szlacheckim pegeer jest i limity na rybę mają. I co, myślisz, że ich przestrzegają? A gdzie tam, łowią ile wlezie i to w czasie tarła. Łobuzerka i tyle...

... Taaakie sprawy... A do Lisich Jam przyjeżdżał na polowania sam Łowczy III Rzeszy, marszałek Rzeszy dowódca hitlerowskiego lotnictwa Hermann Göring. Gdzieś tu, na trasie kolejowej Pisz–Orzysz, przystawał jego słynny pociąg sztabowy „Azja” relacji Szeroki Bór–Gołdap–Rominty... Taaakie sprawy...

Pan Kazimierz nie był szczególnie rozmowny, nigdy nie zdradzał swoich leśnych tajemnic. Zawsze chodził w zielonym mundurze, czapce z daszkiem, gumiakach, ze strzelbą przewieszoną przez ramię. Jedno oko miał za mgłą – z pewnością na nie nie widział. Czasem, o zmierzchu, słychać było w lesie wystrzały i następowała głucha cisza. A następnego dnia była dziczyzna na kolację. Więc mimochodem pytali:

– To pan strzelał wczoraj? Dwa wystrzały były!

A on kręcił głową:

– ... Taaakie sprawy... Nie ja, może ktoś kłusował. Ja nic nie słyszałem. Wczoraj nad jeziorem byłem.

Szczerbińscy, przyjaciele rodziców, przyjechali z synem. Jak wszyscy goście leśniczówki z pasją grali w karty i zdrowo popijali. Kawały sypały się jak z rękawa. Ania Szczerbińska z rana przed śniadaniem odprawiała swój rytuał: kawka z papierosem. Trzeba umieć tak trzymać papierosa, elegancko i z nieskrywaną miłością. Była sympatyczną brunetką. Początek lipca, piękna słoneczna pogoda. Zapach lasu wszechotaczającego leśniczówkę zapadał gdzieś głęboko. Wieczorem usypiał jak narkotyk, po którym nad ranem wciąż kręciło się w głowie.

Szczerbińscy czekali na przyjazd córki Julii, która skończyła osiemnaście lat i właśnie zdawała na AWF. Często dzwonili do Warszawy, pytając o przebieg egzaminów. Telefon na korbkę stał na dole w leśniczówce i łączył nas ze światem przez nadleśnictwo w Piszu, potem przez pocztę. Ale dodzwonienie się gdziekolwiek graniczyło z cudem.

Kiedy po udanych egzaminach Julia przyjechała do Lisich Jam, Jacek wpadł w zachwyt. Brunetka, kręcone czarne włosy, zgrabna, z efektownym biustem, dołeczkami w policzkach i fantastycznie ciepłym, ujmującym uśmiechem. Była wesoła, pogodna i zawsze uśmiechnięta. Sprawiła, że chodził jak oszołomiony. W jednej chwili przestało istnieć wokół niego wszystko, nawet przyroda. Pragnął być jak najbliżej niej, słuchać jak mówi, jak się śmieje i patrzeć jak się porusza. Ideał. Ogarnęło go szalone uczucie pierwszej miłości – i pewność, że dla niej zrobiłby wszystko. Jeszcze nie był licealistą, a ona już studentką, ale czy to miało jakieś znaczenie?

Po kilku dniach skrywanych emocji postanowił dać Julii jakiś sygnał – pokazać, jak wiele dla niego znaczy. Zaproponował przejażdżkę po lesie – dwukółka była akurat zaprzężona, a koń z wolna skubał resztki trawy rosnącej na podwórzu. Zgodziła się! Omal nie zemdlał ze szczęścia, gdy ujął lejce, a Julia usiadła obok niego. Ruszyli drogą leśną na północ w stronę Zdor. Wziął ją za rękę, mówiąc, by się nie bała, bo pojadą szybciej. Użył kilka razy bata i dwukółka pognała po dukcie. W głowie mu szumiało, tak pragnął jej powiedzieć lub choćby dać do zrozumienia, że jest najpiękniejsza na świecie.

Jednak zamiast użyć słów, umiał tylko gnać dwukółką, coraz szybciej i szybciej. Julia chwyciła go za rękę i poprosiła by zwolnił, ale koń pędził już tak szybko, że nie umiał go powstrzymać. Na nierównościach podskakiwali wysoko na ławce, pomagając sobie, by nie wypaść. Bez rezultatu wciąż ściągał lejce – koń wpadł w dziki i niekontrolowany galop. Jacek miał już tylko jedno w głowie – zatrzymać dwukółkę, aby Julii nic się nie stało.

Na zakręcie prawe koło trafiło na sterczący, wysoko obcięty pień. Wylecieli z siedzeń w górę, tracąc równowagę. Jakoś udało im się nie wypaść na drogę. Szarpnięcie było tak silne, że koń zwolnił. Zawrócili. Później milczeli, a Jacek ukradkiem zerkał na Julię, czy nie ma do niego żalu z powodu tej wariackiej gonitwy. Gdy stanęli przed leśniczówką, spojrzała mu w oczy i z lekkim uśmieszkiem powiedziała:

– Jacek, było fajnie. Dziękuję.

Pomyślał, że domyśliła się, co było przyczyną jego szalonej jazdy. Cóż miała powiedzieć – dla niej był jeszcze dzieckiem. A ona świeżo upieczoną studentką i dziewczyną, która właśnie stawała się kobietą. Podczas opalania czy na łódce zdarzało się, że kładła rękę na jego ramieniu – umierał ze szczęścia! Robili częste wypady w puszczę – czyli wychodzili za ogrodzenie leśniczówki. Dziki wyryły ogromne leża w pobliskim mokradle, a na pole przy domu codziennie podchodziły jelenie i łosie. W leśnych jarach i zagłębieniach, w mokradłach, oglądali ślady racic lochy, odyńca i warchlaków, odciśnięte w zrytych błotniskach i trawie. Wokół leżały połamane krzewy i gałęzie. Gęste krzaki, ogromne liście paproci, gęsty las mieszany, stanowiły doskonałe miejsca na barłogi albo legowiska błotne. Wieczorem słyszeli ryki i złowróżebne, przeciągłe wycia.

Starał się nie odstępować Julii na krok. Czas upływał na spacerach, jeździe na rowerach, pływaniu w jeziorze, łowieniu ryb na wędkę, zbieraniu grzybów i jagód. Rodzice grali w brydża. Nie mógł się napatrzeć na Julię, a ona z pewnością dostrzegła jego platoniczne uwielbienie.

Tymczasem ojciec Jacka nie miał takich problemów. Julia spodobała mu się nie mniej niż synowi. Lekko szpakowaty, wysportowany, były komandos, lat trzydzieści osiem, bardzo szarmancki, zrobił na Julii wrażenie. Oboje znikali niepostrzeżenie w lesie na dłuższe chwile, co w końcu wzbudziło niepokój jej rodziców i Jacka. Dotarły do niego strzępki słów, gdy ojciec Julii – przyjaciel i rówieśnik jego taty – w ostrych słowach wyrażał swe oburzenie. Spostrzegł, że jego mama, która miała wówczas zaledwie trzydzieści dwa lata i wdziękiem wcale nie ustępowała Julii, zaskoczona niezwykłą dla niej sytuacją, też prawiła ojcu wymówki.

W ogniu i zgiełku wieczornych kolacji, suto zakrapianych alkoholem, gdzieś się sprawa rozmyła, albo też leśni spacerowicze stali się ostrożniejsi. Magia leśniczówki Lisie Jamy tkwiła w niepowtarzalnej atmosferze tego miejsca i całej okolicy Śniardw. Do bywalców Lisich Jam na weekendy i na dłużej dojeżdżali członkowie rodzin i znajomi. Z braku przestrzeni miejsca do spania przygotowywano w całej leśniczówce, gdzie się dało, w biurze, na klatce schodowej, na rozgrzanym poddaszu, nawet przy schodach. Na czas pobytu w leśniczówce wszyscy stanowili jedną wielką rodzinę.

A co z uczuciami ojca i syna? Prawdziwa bomba wybuchła późną jesienią, gdy wyszło na jaw, że ojciec Jacka regularnie spotyka się z Julią. Mieszkała z rodzicami niedaleko domu Jacka, nie więcej niż piętnaście minut piechotą. W końcu doszło do wielkiej awantury i sprawa po paru miesiącach ucichła. Jackowi żal było Julii i mamy. A do ojca poczuł niechęć, pomieszaną z nutą zazdrości.

Skomentujmy te wydarzenia słowami pożyczonymi od leśniczego – pana Kazimierza:

– ... Taaakie sprawy... proszę państwa!

Copyright©Wojciech.Wilczynski